Ngày 13/10/2026, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng tham dự và phát biểu chỉ đạo tại Lễ Khai khóa ĐHQG-HCM năm 2026 với chủ đề “Khát vọng tự chủ công nghệ chiến lược bằng nhân tài Việt Nam”.
Trong bài phát biểu, Thủ tướng ghi nhận, biểu dương những thành tựu của ĐHQG-HCM trong 31 năm xây dựng và phát triển; đồng thời nhấn mạnh yêu cầu phát huy vai trò nòng cốt trong đào tạo nhân tài, nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo và làm chủ công nghệ chiến lược, góp phần nâng cao năng lực tự chủ, tự lực, tự cường của đất nước.
Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng phát biểu chỉ đạo tại Lễ Khai khóa ĐHQG-HCM năm 2026.
ĐHQG-HCM trân trọng giới thiệu toàn văn bài phát biểu của Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng tại buổi lễ.
“Thưa các đồng chí lãnh đạo các Bộ, ngành, cơ quan Trung ương và địa phương!
Thưa các đồng chí lãnh đạo, nguyên lãnh đạo, nhà khoa học, giảng viên, người lao động, học viên, sinh viên Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh!
Năm học mới mở ra một chặng đường mới đối với mỗi nhà trường, mỗi thầy giáo, cô giáo và mỗi học sinh, sinh viên; là dịp để chúng ta cùng nhìn lại những việc đã làm được, cùng suy nghĩ về những yêu cầu mới đang đặt ra và xác định rõ những việc cần làm, nêu cao tinh thần trách nhiệm đối với tương lai của đất nước.
Hôm nay, tôi rất vui mừng tới dự Lễ Khai khóa Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh năm 2026 với chủ đề rất ý nghĩa “Khát vọng tự chủ công nghệ chiến lược bằng nhân tài Việt Nam”. Thay mặt Chính phủ, tôi gửi tới các thế hệ lãnh đạo, tập thể cán bộ, nhà khoa học, giảng viên, người lao động cùng toàn thể học viên, sinh viên Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh những tình cảm thân thiết và lời chúc mừng tốt đẹp nhất.
Thưa các đồng chí và quý vị đại biểu!
Giáo dục và đào tạo có vị trí đặc biệt quan trọng, là quốc sách hàng đầu, quyết định tương lai dân tộc. Trong đó, giáo dục đại học là nòng cốt để phát triển nhân lực trình độ cao, bồi dưỡng nhân tài, thúc đẩy KHCN, đổi mới sáng tạo, góp phần nâng cao năng suất, chất lượng, năng lực cạnh tranh và sức mạnh nội sinh, đồng thời mở ra không gian phát triển mới cho đất nước.
Những năm qua, với sự quan tâm đặc biệt của Đảng, Nhà nước, giáo dục và đào tạo đã được chú trọng đầu tư, không ngừng phát triển. Đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo đạt được những kết quả quan trọng; nội dung, phương thức đào tạo ngày càng thực chất; chất lượng ở tất cả các cấp học được nâng lên; hợp tác quốc tế tiếp tục được mở rộng. Các chính sách miễn, hỗ trợ học phí, tín dụng, học bổng, hỗ trợ học sinh, sinh viên vùng khó khăn được triển khai đồng bộ, hiệu quả; đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao có nhiều chuyển biến tích cực; quy mô người học các ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật, công nghệ chiến lược tăng mạnh. Đặc biệt, Bộ Chính trị đã ban hành Nghị quyết số 71 ngày 22/8/2025; đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ thường xuyên chỉ đạo sâu sát về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, trong đó nâng cao chất lượng giáo dục đại học là trọng tâm của đào tạo nhân lực chất lượng cao.
Đóng góp vào những kết quả tích cực đó có vai trò quan trọng của Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh – một trung tâm đào tạo, nghiên cứu khoa học và đổi mới sáng tạo hàng đầu, giữ vai trò nòng cốt, dẫn dắt trong đổi mới giáo dục đại học, có quy mô đào tạo lớn nhất cả nước, thuộc nhóm 801-850 đại học hàng đầu thế giới, với hơn 110 nghìn người học, 180 chương trình đạt chuẩn kiểm định quốc tế, 13 ngành thuộc nhóm 500 thế giới. Nhà trường đã tạo lập nền tảng vững chắc với hơn 1.700 nhân sự học thuật trình độ tiến sĩ trở lên; gần 180 nhà khoa học, chuyên gia có kinh nghiệm quốc tế; mạng lưới hợp tác chuyên gia trong nước và quốc tế ngày càng mở rộng; gần 4.000 bài báo quốc tế được công bố vào năm 2025, dẫn đầu cả nước; hạ tầng nghiên cứu hiện đại; hệ thống phòng thí nghiệm dùng chung đang được triển khai với tổng kinh phí gần 1.900 tỷ đồng, trong đó có phòng thí nghiệm vi mạch, bán dẫn dùng chung cấp quốc gia; đào tạo sau đại học ngày càng gắn với nhiệm vụ nghiên cứu, năm 2026 mở mới 25 ngành, trong đó 12 ngành gắn với công nghệ chiến lược. Đặc biệt, phương thức hợp tác Nhà nước – Nhà trường – Doanh nghiệp đã chuyển mạnh mẽ từ ký kết sang cùng làm với gần 400 nhiệm vụ đã thống nhất triển khai cùng 09 địa phương và nhiều doanh nghiệp, tập đoàn lớn.
Thay mặt Chính phủ, tôi đánh giá cao, biểu dương những nỗ lực và kết quả tích cực mà các thế hệ lãnh đạo, tập thể viên chức, nhà khoa học, giảng viên, người lao động, học viên, sinh viên Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh đã đạt được trong 31 năm xây dựng và phát triển, thực hiện xuất sắc sứ mệnh làm đầu tàu, nòng cốt cho hệ thống giáo dục đại học nước nhà, phục vụ đắc lực cho công cuộc đổi mới và phát triển đất nước.
Thưa các đồng chí và quý vị đại biểu!
Đất nước ta đang bước vào giai đoạn phát triển mới với nhiều cơ hội, thách thức và yêu cầu đặt ra rất cao trong tất cả các lĩnh vực. Đối với công tác giáo dục và đào tạo đó là phải tạo đột phá từ đổi mới tư duy, nhận thức và thể chế; tạo đột phá về nguồn lực, động lực và không gian mới cho phát triển, nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo. Trong đó, giáo dục đại học phải được hiện đại hóa, nâng tầm, đạt kết quả thực chất trong phát triển nhân lực trình độ cao, dẫn dắt nghiên cứu, đổi mới sáng tạo, nhất là khi cạnh tranh chiến lược toàn cầu ngày càng gay gắt, khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo phát triển bứt phá, nguy cơ tụt hậu về tri thức và công nghệ có thể làm gia tăng sự phụ thuộc, thu hẹp cơ hội phát triển.
Tại buổi làm việc với ngành Giáo dục và Đào tạo (tháng 6/2026), đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đã nhấn mạnh: “Giáo dục phải đi trước một bước trong chuẩn bị nguồn nhân lực chất lượng cao, nhân lực có kỹ năng nghề, nhân lực khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo và các ngành chiến lược của đất nước”.
Trong bối cảnh đó, Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh cần phát huy truyền thống tốt đẹp và những kết quả đạt được; thể hiện quyết tâm cao hơn với một khát vọng lớn hơn: Đổi mới tư duy, phương thức quản trị, xây dựng môi trường học thuật tôn trọng sáng tạo, đề cao thực chất và lấy hiệu quả đầu ra làm thước đo; hướng tới xây dựng Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh trở thành hạt nhân đào tạo, nghiên cứu, phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số hàng đầu, xuất sắc của đất nước theo tinh thần các Nghị quyết số 57-NQ/TW và Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị; phấn đấu đến năm 2030 thuộc nhóm 100 cơ sở giáo dục hàng đầu châu Á; tầm nhìn đến năm 2045 trở thành hệ thống đại học nghiên cứu hàng đầu châu Á, có ít nhất 04 ngành được xếp hạng trong nhóm 50 của bảng xếp hạng quốc tế uy tín.
Tôi cơ bản nhất trí với các phương hướng, nhiệm vụ Nhà trường đề ra cho thời gian tới, đồng thời lưu ý một số nội dung trọng tâm sau:
Thứ nhất, trở thành nơi phát hiện, đào tạo và quy tụ nhân tài hàng đầu của đất nước. Xây dựng một hệ sinh thái nhân tài kết nối liên tục từ học sinh xuất sắc, sinh viên, học viên cao học, nghiên cứu sinh đến nhà khoa học trẻ và chuyên gia hàng đầu, đặc biệt trong các lĩnh vực khoa học cơ bản và công nghệ chiến lược; chú trọng nâng cao chất lượng đào tạo nhân tài; đẩy mạnh quản trị đại học hiện đại; trở thành địa chỉ tin cậy thu hút và tạo điều kiện thuận lợi để nhân tài phát huy tối đa năng lực, trí tuệ, cống hiến và gắn bó lâu dài.
Thứ hai, phát huy mạnh mẽ hơn vai trò là trung tâm trí tuệ, tư vấn và phản biện chính sách, cung cấp luận cứ khoa học tin cậy phục vụ hoạch định các chủ trương, chính sách và quyết sách phát triển của đất nước, của vùng và của địa phương; chủ động nghiên cứu, đề xuất giải pháp đối với những vấn đề thực tiễn đang đặt ra; đưa tri thức từ giảng đường, phòng thí nghiệm vào quá trình xây dựng chính sách, đổi mới mô hình phát triển, nâng cao hiệu quả quản trị và cải thiện đời sống Nhân dân.
Thứ ba, thực sự trở thành một đại học thống nhất về chiến lược và sức mạnh, thay vì chỉ là phép cộng cơ học của các trường thành viên. Với mỗi nhiệm vụ lớn của đất nước, phải nhanh chóng hình thành được các nhóm nghiên cứu liên ngành mạnh, dùng chung đội ngũ, phòng thí nghiệm, dữ liệu và có người đứng đầu chịu trách nhiệm đến sản phẩm cuối cùng.
Thứ tư, kết nối đào tạo, nghiên cứu và đổi mới sáng tạo thành một chuỗi thống nhất. Không để sinh viên chỉ học trong lớp, nhà khoa học chỉ làm đề tài, còn doanh nghiệp chỉ xuất hiện ở cuối quá trình. Với những ngành mới như bán dẫn, lượng tử, hàng không vũ trụ…, cần huy động sự tham gia của các chuyên gia trong nước và quốc tế, các doanh nghiệp gắn với kiểm soát chất lượng sản phẩm đầu ra.
Thứ năm, nhận trách nhiệm làm chủ một số công nghệ chiến lược. Không dàn trải nguồn lực, không chỉ công bố khoa học mà phải xác định công nghệ cần làm chủ, sản phẩm cần tạo ra, đối tượng sử dụng và thời điểm có kết quả; không chỉ làm chủ công nghệ mà phải từng bước hình thành năng lực công nghệ nội sinh, phát triển công nghệ lõi và tạo ra sản phẩm công nghệ có khả năng cạnh tranh, mang thương hiệu Việt Nam. Phát huy hơn nữa vai trò hạt nhân kết nối Nhà nước, Nhà trường và Doanh nghiệp; huy động và sử dụng hiệu quả mọi nguồn lực; mở rộng hợp tác quốc tế hiệu quả, thực chất. Phối hợp hoàn thiện cơ chế, chính sách, thúc đẩy chuyển giao, thương mại hóa kết quả nghiên cứu, góp phần để tiềm lực, trình độ KHCN và ĐMST của Việt Nam đạt mức tiên tiến ở nhiều lĩnh vực quan trọng, thuộc nhóm dẫn đầu trong các nước có thu nhập trung bình cao vào năm 2030.
Nhân dịp này, tôi đề nghị:
(1) Bộ GDĐT khẩn trương xây dựng Đề án triển khai cơ chế, chính sách đầu tư mạnh và có các cơ chế đặc thù, vượt trội để phát triển đại học tinh hoa theo mô hình đại học nghiên cứu đẳng cấp thế giới, đào tạo nhân tài quốc gia; phân cấp, phân quyền mạnh đối với đại học quốc gia về mô hình quản trị, tổ chức bộ máy, mở ngành, phương thức đào tạo, sử dụng nhân tài và nguồn lực gắn với trách nhiệm giải trình, công khai và đánh giá độc lập; Chính phủ ủng hộ mạnh mẽ việc phân cấp cho các Đại học Quốc gia trở thành các đại học tinh tinh hoa và đóng góp cho quá trình xây dựng và hoạch định chính sách cũng như phát triển các công nghệ chiến lược để đóng góp một cách thiết thực vào quá trình phát triển đất nước trước đòi hỏi yêu cầu tăng trưởng cao và bền vững trong nhiều năm tới đây; phát triển Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh, Đại học Quốc gia Hà Nội và Đại học Bách Khoa Hà Nội trở thành trung tâm của hệ sinh thái nghiên cứu và phát triển, ĐMST theo Nghị quyết số 19 ngày 28/7/2026 của TW.
(2) Bộ KHCN chủ trì, phối hợp với Bộ Tài chính nghiên cứu cơ chế kinh phí giao theo gói cho các hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo cho các tổ chức khoa học công nghệ công lập thuộc các đại học trọng điểm; nghiên cứu hoàn thiện cơ chế, chính sách để kết quả nghiên cứu vượt qua được khoảng trống từ phòng thí nghiệm đến thị trường.
(3) UBND TP. Hồ Chí Minh, các địa phương trong vùng Đông Nam Bộ và đồng bằng sông Cửu Long nghiên cứu, đặt hàng trực tiếp, hỗ trợ đầu tư hạ tầng dùng chung đối với Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh để đào tạo nguồn nhân lực, nhất là nhân lực chất lượng cao, các đề tài nghiên cứu, sản phẩm KHCN mà các địa phương, khu vực có nhu cầu thông qua các cơ chế đặc thù, thúc đẩy Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh thành đô thị đại học hiện đại, trở thành điểm đến hấp dẫn cho sinh viên và nhà khoa học quốc tế.
(4) Các thầy giáo, cô giáo, các nhà khoa học Đại học quốc gia TP. Hồ Chí Minh nói riêng và cả nước nói chung hãy là những tấm gương sáng về đạo đức, tinh thần học tập suốt đời, sự trung thực và liêm chính trong học thuật, dám đặt vấn đề mới, khuyến khích phản biện khoa học, tôn trọng sự khác biệt và tạo điều kiện cho những ý tưởng sáng tạo được thử nghiệm, kiểm chứng. Cùng với truyền thụ tri thức và phát triển năng lực chuyên môn, cần chú trọng bồi dưỡng nhân cách, bản lĩnh, ý thức trách nhiệm xã hội và khát vọng cống hiến, để mỗi người học không chỉ giỏi về chuyên môn mà còn có bản lĩnh, đạo đức, trách nhiệm xã hội và tinh thần dân tộc.
(5) Các em học sinh, sinh viên thân mến! Các em bước vào giảng đường hôm nay không chỉ để nhận một tấm bằng cho riêng mình mà còn được trao cơ hội tiếp cận môi trường có thể tạo ra những thay đổi tích cực đối với đất nước. Đất nước không chỉ cần những người giỏi công nghệ mà còn cần những người có năng lực và trách nhiệm, có khát vọng, có tri thức toàn cầu nhưng có cội nguồn Việt Nam; dám nghĩ, dám làm, dám đổi mới nhưng cũng dám chịu trách nhiệm với lựa chọn của chính mình. Các em hãy học để hiểu bản chất của vấn đề; hãy đặt câu hỏi, tranh luận, thử nghiệm và liên tục hoàn thiện bản thân; hãy làm chủ công nghệ. Hãy luôn nhớ rằng phía sau hành trình học tập, trưởng thành của các em là sự đồng hành, chia sẻ, hỗ trợ của gia đình, thầy cô, bạn bè và toàn xã hội.
Thưa các đồng chí và quý vị đại biểu!
Bước vào giai đoạn phát triển mới của đất nước, với truyền thống hơn 03 thập kỷ xây dựng, phát triển và trí tuệ, bản lĩnh, khát vọng của các thế hệ thầy và trò, chúng ta tin tưởng Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh sẽ phát huy tối đa những thành tích đã đạt được, trở thành một trong những trung tâm tri thức và nhân tài hàng đầu của quốc gia; một đầu tàu khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, một địa chỉ uy tín trong mạng lưới đại học châu Á và thế giới, đóng góp thiết thực vào việc nâng cao năng lực tự chủ, tự lực, tự cường và sức cạnh tranh quốc gia, đưa Việt Nam sánh vai với các cường quốc năm châu, như Chủ tịch Hồ Chí Minh kính yêu hằng mong muốn.
Chúc các thầy giáo, cô giáo, các nhà khoa học, cán bộ, viên chức, người lao động, các em học sinh, sinh viên Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh dồi dào sức khỏe, hạnh phúc và thành công.
Chúc Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh luôn xứng đáng là ngọn cờ đầu của hệ thống giáo dục đại học Việt Nam và tiếp tục có bước phát triển mới, đột phá, góp phần quan trọng cho phát triển đất nước nhanh và bền vững trong kỷ nguyên mới.
Xin trân trọng cảm ơn./.”
* Tiêu đề do ĐHQG-HCM đặt
Nguồn: vnuhcm.edu.vn
Mục tiêu Phát triển bền vững: SDG4-Giáo dục có chất lượng
Từ khoá: Đổi mới sáng tạo, Khai khoá 2026, Khoa học công nghệ, NQ57, NQ71, Thủ tướng Lê Minh Hưng, VNUHCM
